Het zal u niet ontgaan zijn dat het vandaag maandag is – maar dat komt vaker voor – en 6 juli ook. Dat zal voor u ook niet veel meer betekenen dan een datum op een kalender, voor mij is dat anders. 91 jaar geleden werd namelijk mijn moeder geboren, en het feit dat zij later vandaag samen met mijn jongste broer naar de supermarkt zal lopen om deze krant te kopen, het feit dat ze elke week mijn column op deze plek leest, het feit dat wij haar nog steeds elke dag bij ons hebben maakt me meer dan blij.

Ik denk vaak aan de plek waar ze vandaan komt, Cappagh, miniem dorpje dichtbij de Ierse westkust, aan alles wat ik zelf van mijn Ierse wortels heb meegekregen, en ook aan haar ouders, mijn granny en grampa. Zíj was een vrouw die een negental kinderen ter wereld bracht, in haar latere leven steeds kleiner leek te worden (mijn moeder zit in een vergelijkbare gewichtsklasse) en altijd bezig was. Ik heb haar eigenlijk nooit zien zitten, zelfs niet als iedereen in de extended family van eten en drinken en aandacht was voorzien. Ze bewoog, vloog, praatte, lachte en vulde de kamer met energie en liefde. Mijn moeder beweegt sinds kort wat minder, en minder intensief, maar de energie, de zin in (het) leven is er nog net zo hard.

Mijn opa, James Dawson, heb ik maar een jaar of tien gekend, maar heeft grote indruk op me gemaakt. Door zijn stem – loud and booming -, zijn fysiek, het feit dat hij ‘de baas van de politie’ was, maar vooral omdat hij, in zijn jonge jaren, vrijheidsstrijder was. Zich verzette tegen overheersing, bezetting en onrecht. En ik me later realiseerde hoe vaak heersende machten verzet, bijvoorbeeld tegen hun macht, weten om te vormen tot iets lelijks. Bijvoorbeeld omdat ze de luidste stem in de media zijn, bijvoorbeeld omdat alles dat zich tegen hun macht verzet wel fout móet zijn.

En zoals in bijna alles is de grote oranje kleuter in het Witte Huis ook hier weer de overtreffende trap (van), iedereen die hem niet likt en prijst en de ruimte geeft is misdadig en krankzinnig en rijp voor deportatie en …

James Dawson was lid van de Irish Volunteers, en later van de Irish Republican Army. Zij verzetten zich tegen de (eeuwenlange) Britse overheersing van Ierland, het onderdrukken en uitbuiten en uithongeren van een volk, het vernietigen van een cultuur en religie en taal en volksaard. En inderdaad, u kent de IRA uit de laatste decennia van de vorige eeuw, als terreurorganisatie, als tuig dat onschuldige mensen en politici aanviel. En dat komt, los van de wandaden die inderdaad gepleegd zijn, omdat de Britse overheerser bepaalde wíe de terroristen waren, en daarmee de aandacht weg wist te houden van vergelijkbare wandaden van UDA, UVF, en special forces van het Britse leger. En als u paralellen ziet met de macht van oorlogsstaat Israel, en het verzet van Palestijnen en anderen, dat is geen toeval.

Ik ben trots op mijn opa, en mijn moeder heeft zeker iets van zijn strijdlust aan mij weten door te geven.

Happy birthday, Enda!