
Trouw | Ongelijk
Vele jaren geleden, toen ik met m’n linkse hoofd nog weleens bij een NPO-talkshow mocht aanschuiven, om de gesprekken soms een klein beetje uit de rails te helpen, of om gewoon eens een vraag te stellen die voor presentator Pauw of Jinek of Witteman wellicht een beetje te ver ging, zat ik eens ingeklemd tussen toen-leidende politici Bolkestein en Pechtold. Het ging op enig moment over het wat zwaarder belasten van mensen met grote vermogens, en wie weet ook gelijk wat doen aan de nauwelijks belaste megawinsten van bedrijven met megawinsten. De heren naast mij vonden dat maar een slecht idee, de term jaloeziebelasting viel.
Ja, ook toen al was het VVD-beleid om iedereen die al heel veel heeft niet aan te pakken, en ja, ook toen al vond D66 het geen enkel probleem daarbij aan te haken. Ondertussen, dat las u onlangs, is na vele jaren van (vooral) VVD-beleid de ongelijkheid in ons land alleen maar toegenomen. Omdat bedrijven en multinationals wegkomen met zo min mogelijk belasting betalen (belastingontwijken wordt dat genoemd, een beetje zoals door rood scheuren stoplichtontwijken is), omdat vermogens en overerven niet te zwaar belast worden, en omdat allerlei ander beleid, en geopolitieke ontwikkelingen eigenlijk nooit in het voordeel werken van mensen die wat minder hebben, die het wat minder hebben. Ik bedoel, de ‘hoge prijs aan de pomp’ door de gestapelde krankzinnigheid van Trump en de zijnen aangaande Iran is voor iedereen die moet tanken vervelend (mijn vouwfiets rijdt vooral op spierkracht), maar de onwaarschijnlijk toenemende winsten gaan naar de fossiele bedrijven (en die hebben al heel veel) en hun aandeelhouders (en daar geldt hetzelfde voor, plus dat zijn meestal niet de mensen die de aanbiedingen bij de Aldi staan te bestuderen, om hun gezin redelijk te kunnen voeden.
Ondertussen neemt ook wereldwijd de ongelijkheid extreem toe, deels omdat ook daar heel veel mensen wonen zonder aandelen in Big Oil of AI, deels omdat alles dat lijkt op ontwikkelingssamenwerking, en zelfs internationale samenwerking uberhaupt, onder invloed van genoemde laureaat van de FIFA peaceprize, en vele andere populisten keihard wordt afgebroken. Je zou het schandelijk kunnen noemen, dus dat doe ik bij dezen.
Vanavond spreek ik op een bijeenkomst van OxfamNovib en Pakhuis de Zwijger in Amsterdam, over ondermeer de vernietigende gevolgen van toenemende ongelijkheid, en dat doe ik omdat ik nog oprecht geloof in (internationale) solidariteit, en het op geen enkele manier te verdedigen vind dat bedrijven en multinationals belastingen die ze moeten betalen weten te ontlopen. Dat is niet ‘volgens de regels’, dat is niet ‘slim’, dat is gewoon diefstal. Diefstal van de mensen en plekken waar dat geld besteed zou kunnen en moeten worden, diefstal van zorg en onderwijs en veiligheid en welzijn van iedereen. Terwijl de mensen waar ik het eerder over had, met hun hoge inkomens en vermogens en naderende overerving van de vorige generatie, zich helemaal nergens zorgen over hoeven te maken. En de hardwerkende Nederlander, waar de VVD voor zegt te staan, wordt er elke keer weer een beetje slechter op, en onze hele maatschappij al helemaal.
En nee, geachte lezer, ik treed volgende week niet in dienst als hoofd Communicatie bij KPMG.