Toen Esther Ouwehand van de echte Partij voor de Dieren in het debat vorige week kritisch was op de keuze van Buma-Bontenbal-Jetten om met de VVD te gaan (in)formeren, terwijl de ‘liberalen’ toch de huidige politieke shitshow (mijn woorden!), en die van de afgelopen drie jaar hebben veroorzaakt, probeerde de optimistische D66-voorman duidelijk te maken dat het dit keer echt anders zou zijn, anders zou gaan. Terwijl VVD-topvrouwen Yesilgöz en Becker vlak achter Ouwehand toekeken met een blik die zweefde tussen not amused en superzuur.

De VVD staat, dat vertelt ze u, voor de hardwerkende Nederlander en de mensen in het land, ze gaat voor rust in de portemonnee zorgen. Als ik nog een gemeenplaats gemist heb, excuses. En als ik ondertussen kijk naar wat de VVD wil is het meer vrijheden voor ondernemers, minder belasting- en regeldruk voor (grote) bedrijven, meer economische groei, waarna al dat verdiende geld ten goede kan gaan komen aan de genoemde gewone Nederlanders, en klimaatbeleid ook, natuurlijk.

Het enige punt is, het gebeurt niet, of nauwelijks. Tuurlijk, een deel van de belastingen die wél worden geheven – ook bij rijke mensen, ook bij goedverdienende bedrijven – komt ten goede aan zorg en onderwijs en infrastructuur en als er nog wat overschiet eventueel aan cultuur. Maar het grootste deel van het verdiende geld vloeit natuurlijk, elke keer weer, al decennialang, naar de aandeelhouders en de mensen die al een topinkomen en/of een groot vermogen hebben. De trickle van de trickle down economy is vaak maar een triest druppeltje zo nu en dan. En toch kan de VVD, of elke andere partij die de kiezer weet te overtuigen met dit economische verhaal, doen alsof het deze keer anders zal zijn.

Zoals marktwerking – zorg, openbaar vervoer, energie, wonen – echt de concurrentie gaat vergroten en daarmee de prijzen voor de consument gaat verlagen. Het gebeurt nooit, machtsconcentraties nemen toe, marktpartijen worden zo groot en sterk dat het niet ver van een monopolie zit, maar deze keer zal het echt anders zijn uitroepteken.
Ik geloof niet meer in deze keer zal het anders zijn.

De BBB heeft, vooral bij monde en handelen van Wiersma en van de Plas, al anderhalf jaar niks anders gedaan dan traineren, mist- en mestgordijnen optrekken, wetenschap ontkennen, nadere onderzoeken aanvragen en ondertussen de volksgezondheid en de biodiversiteit serieuze schade toebrengen. Met constant maar een leidend belang: dat van de grote agrobedrijven die de BBB ooit bedachten, en die hun megawinsten niet bedreigd willen zien worden door suffe dingen als longontstekingen in geitenregio’s, Parkinson waar met gif wordt gesproeid of drinkwaterproblemen.

Dat zal nooit anders zijn.

JA21 is een light-variant van PVV en FvD, waar extreem conservatisme, racisme en anti-migratiesentiment hand in hand gaan. Dat zal nooit anders zijn.

Voedselproducenten en (de meeste) supermarkten verkopen een onwaarschijnlijke hoeveelheid ongezond voedsel, tussendoortjes en snacks aan een steeds dikker en ongezonder wordende bevolking. Ze zullen het hebben over een gezondheidsoffensief en duurzaamheid, over hun verantwoordelijkheid, maar het zal nooit anders zijn.

Ik ben geen pessimist, ik ben een realist. En ook dat zal nooit anders zijn.